KINH VIÊN GIÁC
Tỳ kheo Thích Hằng Đạt Việt dịch
 

THE SUTRA OF COMPLETE ENLIGHTENMENT
Translated from the Chinese of Buddhatrata by Ven. Guo-go Bhikshu

Bodhisattva Manjusri <--Chánh văn
Văn Thù Sư Lợi Bồ Tát

**dựa theo pháp nào, tu hạnh ǵ,
** Thế nào là vô minh?

Bodhisattva Samantabhadra <--Chánh văn
Phổ Hiền Bồ Tát
** phương tiện và thứ lớp tu tập chánh định
** Biết huyễn tức là ĺa, chẳng lập phương tiện; ĺa huyễn tức là giác, cũng chẳng thứ lớp.

Bodhisattva of Universal Vision
Phổ Nhăn Bồ Tát


** quán như thế nào? An trụ tâm như thế nào?
** Muốn giữ chánh niệm, trước tiên phải nương theo hạnh Sa Ma Tha
** hăy quán thân này do tứ đại hoà hợp,
** huyễn thân diệt huyễn tâm cũng diệt,
 

THE SUTRA OF COMPLETE ENLIGHTENMENT
Translated from the Chinese of Buddhatrata by Ven. Guo-go Bhikshu


--------------------------------------------------------------------------------

Introduction

Bodhisattva Manjusri <--- Detail/Original Sutra
Văn Thù Sư Lợi Bồ Tát

Abstract:
**How bodhisattvas may initiate this state of pure mind within the Mahayana and leave all illness? 
**how they can attain correct abiding and not fall into erroneous views.
**What is ignorance?
**ignorance has no real substance


Bodhisattva Samantabhadra <--- Detail/Original Sutra
Phổ Hiền Bồ Tát
 

Abstract:
**How can they then use illusion to remedy illusion?
**How could they be liberated from illusory conceptualization?
**the expedient, gradual stages of the bodhisattva’s practice of the samadhi in which all is seen to be like an illusion, and which frees sentient beings from illusion.
**all illusory projections of sentient beings arise from the wondrous mind
**Speaking of enlightenment in contrast to illusion is itself an illusion.
**separating from the illusion of separation!
** to know illusion is to depart from it; there is no [need to] contrive expedient means!
**Enlightenment has no gradual steps;


Bodhisattva of Universal Vision
Phổ Nhăn Bồ Tát
 

Abstract:
** How should one contemplate? What should one abide in and uphold?
** what contemplation one should abide in and uphold, as well as the various expedient methods one should use.
** should hold the right thought of separating from myriad illusions.
** should rely on the samatha practice of the Tathagatas and strictly observe the precepts.
** They should always be mindful that the body is a union of the four elements.
** physical body ultimately has no substance and owes its appearance to the union [of the four elements]
** illusory mind cannot exist without the six sense objects
** both body and mind are illusory defilements.
** Because hearing is pure, the faculty of hearing is pure. Because that faculty is pure, the consciousness is pure. ** Because the consciousness is pure, perception is pure.
** the nature of enlightenment is pervasive and full, pure, and unmoving, being perfect and boundless,
** the minds and bodies of all sentient beings are illusory.

Bodhisattva Maitreya
Di Lặc Bồ Tát

**nên dứt cội gốc luân hồi như thế nào?
** có mấy bậc sai biệt?
** thiết lập mấy thứ phương tiện để giáo hoá
** ái dục là cội gốc của luân hồi.
** Thế nào là hai thứ chướng?
** năm thứ chủng tánh?
 

Bodhisattva Vajragarbha
Kim Cang Tạng Bồ Tát

** if sentient beings have intrinsically accomplished Buddhahood, how can there be so much ignorance?
**** all worlds begin and end, are born and perish, have a before and after, exist and do not exist, coalesce and disperse, arise and cease....
** Thoughts follow one another in succession, going and coming in a ceaseless circle.
** you should know that the empty sky does not temporarily exist and then temporarily not exist.
** How can one possibly use one’s conceptual mind to measure the realm of the Tathagata’s Complete Enlightenment?
** that the quiescent and extinct nature of the Tathagata never had a beginning or end.
** Conceptualizations are illusory projections.


Bodhisattva Maitreya
Di Lặc Bồ Tát

**how could they sever the roots of cyclic existence?
** the most profound, secret, subtle, and wondrous truth so that bodhisattvas’ wisdom-eyes may become pure,
** all sentient beings [experience illusory] cyclic existence due to all kinds of affection, love, craving, and desire [1] since beginningless time.
*** The different types of births in the world - be they from egg, womb, humidity, or by transformation - are created by sexual desire.
** You should know that attached love is the root of cyclic existence.
**Desire arises because of attached love. The existence of life comes from desire. Sentient beings’ love of their lives [in turn] relies on desire as a base. Therefore, love and desire are the cause, love of life is the consequence.

** những sở chứng sở đắc của tất cả chúng sanh,
** tu hành theo thứ lớp và sai biệt.
** trong thật tướng, thật chẳng có Bồ Tát và những chúng sanh. Tại sao? V́ Bồ Tát chúng sanh đều là huyễn hoá,
** Tất cả chướng ngại cũng là cứu cánh giác, đắc niệm thất niệm đều là giải thoát; pháp thành tựu, pháp phá hoại đều gọi là Niết Bàn; trí huệ, ngu si cùng là Bát Nhă, pháp thành tựu của Bồ Tát và ngoại đạo đồng là Bồ Đề; vô minh với Chơn Như cảnh giới chẳng khác, những giới định huệ và tham sân si đều là thanh tịnh hạnh, cơi chúng sanh và cơi Phật đồng một pháp tánh, địa ngục, thiên cung đều là tịnh độ,

 

** phương tiện thứ lớp và người tu hành gồm có mấy loại?
** Như Lai và tất cả pháp, bản thể đồng nhau, b́nh đẳng bất nhị, nên những người tu hành thật chẳng có hai.
** samatha, samapatti, dhyana.

Bodhisattva of Sound Discernment
Biện Âm Bồ Tát

** nương theo tâm chưa giác, dùng huyễn lực tu tập,
**có hai mươi lăm thứ định luân trong sạch:

Bodhisattva at Ease in Majestic Virtue
Oai Đức Tự Tại Bồ Tát

** a great city has four gates. People coming from different directions have more than one entrance. Likewise, all bodhisattvas who embellish the Buddha Lands and attain bodhi do so by means of more than one single

** if one categorizes them according to their different natures, there are three kinds: samatha, samapatti, dhyana.



Bodhisattva of Sound Discernment
Biện Âm Bồ Tát

**how many approaches are there in the bodhisattva’s cultivation
** while unenlightened, rely on illusory effort in their cultivation. Thus there are twenty-five kinds of pure samadhis.

Bodhisattva of Complete Enlightenment
Viên Giác Bồ Tát
 

Bodhisattva Foremost in Virtue and Goodness
Hiền Thiện Thủ Bồ Tát

** this sutra belongs to the sudden teaching of the Mahayana. F
** if a man hears the name of this sutra and has faith in it without any doubt,
**This sutra is called the Dharani of Complete Enlightenment of the Mahavaipulya Teaching. It is also called the Sutra of the Ultimate Truth, the Mysterious King Samadhi, the Definitive Realm of the Tathagata, and the Distinctions within the Intrinsic Nature of the Tathagatagarbha.

Glossary

(contents)

** YouTube 1 vn***
**************
Tôi nghe như vầy: Một thuở Phật nhập định Thần Thông Đại Quang Minh Tạng, là nơi trụ tŕ Thường Tịch Quang Trang Nghiêm của tất cả Như Lai, cũng là giác địa vốn trong sạch của tất cả chúng sanh, tất cả thánh phàm đều tùy thuận bản thể b́nh đẳng bất nhị của tự tánh đầy khắp mười phương không gian và thời gian, thân tâm tịch diệt mà hiện cảnh bất nhị nơi các cơi tịnh độ, cùng với mười vạn Đại Bồ Tát, bậc thượng thủ là: Văn Thù Sư Lợi Bồ Tát, Phổ Hiền Bồ Tát, Phổ Nhăn Bồ Tát, Di Lặc Bồ Tát, Kim Cang Tạng Bồ Tát, Thanh Tịnh Huệ Bồ Tát, Oai Đức Tự Tại Bồ Tát, Biện Âm Bồ Tát, Tịnh Chư Nghiệp Chướng Bồ Tát, Phổ Giác Bồ Tát, Viên Giác Bồ Tát, Hiền Thiện Thủ Bồ Tát, v.v... cùng các môn đồ đều nhập chánh định, đồng dự pháp hội b́nh đẳng của Như Lai.
 

***************  Introduction
(youtube male Eng  1)
Thus have I heard. At one time the Bhagavan entered the Samadhi of the Great Illuminating Storehouse of Spiritual Penetration. [1] This is the samadhi in which all Tathagatas brightly and majestically abide. It is the ground of the pure enlightenment of all sentient beings.

[The Bhagavan’s] body and mind were in the state of quiescent-extinction, [2] where past, present, and future are intrinsically equal and identical, [3] and his completeness filled all ten directions, and was in accord with everything without duality. From within this condition of nonduality, he caused various Pure Lands to appear.

[The Bhagavan] was accompanied by one hundred thousand great bodhisattvas and mahasattvas. Chief among them were Bodhisattva Manjusri, Bodhisattva Samantabhadra, Bodhisattva of Universal Vision, Bodhisattva Vajragarbha, Bodhisattva Maitreya, Bodhisattva of Pure Wisdom, Bodhisattva at Ease in Majestic Virtue, Bodhisattva of Sound Discernment, Bodhisattva Cleansed of All Karmic Obstructions, Bodhisattva of Universal Enlightenment, Bodhisattva of Complete Enlightenment, and Bodhisattva Foremost in Virtue and Goodness. Together with their retinues they all entered samadhi, abiding in the Tathagata’s Dharma assembly of impartial equality.

http://www.daouyen.com/Title/N%20Index.htm

TỪ NGỮ PHẬT HỌC VIỆT ANH Soạn Giả: Trần Nguyên Trung South Australia 2001
http://www.thuvienhoasen.org/index-tudienphathoc-vietanh-nguyentrung-v.htm

“O World Honored One of great compassion! Please expound to the multitude who have come to this assembly the Tathagata s Dharma practice of the original-arising purity of the causal ground. [2] Please also expound to us how bodhisattvas may initiate this state of pure mind within the Mahayana and leave all illness. [Pray teach us] so that sentient beings in the future Dharma Ending Age who aspire to the Mahayana will not fall into erroneous views.”

 Having said these words, he prostrated himself on the ground. He made the same request three times, each time repeating the same procedure.
 

Thiện nam tử! Thế nào là vô minh? Tất cả chúng sanh từ vô thỉ đến nay đủ thứ điên đảo, ví như kẻ lạc đường nhận lầm phương nam thành phương bắc, vọng cho tứ đại là thân tướng thật của ḿnh, cho vọng tâm tạo huyen ảnh thành lục trần là tâm tướng thật của ḿnh, ví như kẻ bị nhặm thấy hoa đốm trên không và thấy mặt trăng thứ hai.
 

“Excellent, excellent! Virtuous man, for the benefit of the multitude of bodhisattvas you have asked about the Tathagata’s Dharma practice of the causal ground. For the benefit of all sentient beings in the Dharma Ending Age who aspire to Mahayana, you asked how they can attain correct abiding and not fall into erroneous views. Listen attentively now. I shall explain it to you.”

Hearing this, Bodhisattva Manjusti was filled with joy and listened silently along with the assembly.

“Virtuous man, the Supreme Dharma King possesses the method of the great dharani [3] called Complete Enlightenment, [4] out of which emanates pure true suchness, bodhi, and nirvana, as well as the paramitas to teach bodhisattvas. The original-arising [purity] of the causal ground of theTathagatas relies on the complete illumination of [intrinsic] enlightenment, which is pure [in essence] and permanently free from ignorance. [5] Only then do the [Tathagatas] accomplish the Buddha Path.

“What is ignorance? Virtuous man, since beginningless time, all sentient beings have had all sorts of delusions, like a disoriented person who has lost his sense of direction. They mistake the four great elements [6] as the attributes of their bodies, and the conditioned impressions [7] of the six sense objects as the attributes of their minds. They are like a man with an illness of the eyes who sees an [illusory] flower in the sky, or a second moon.
 

Cái biết đó ví như hư không, kẻ biết như hư không đó tức là tướng hoa đốm cũng chẳng thể nói không có tánh tri giác, CÓ với KHÔNG đều ĺa, ấy mới gọi là tùy thuận giác tánh trong sạch.

Tại sao? V́ tánh hư không thường trụ chẳng động. Trong Như Lai Tạng vốn chẳng có sự sanh diệt nên chẳng có sự tri kiến sanh diệt trong đó, cũng như pháp giới tánh, rốt ráo viên măn đầy khắp mười phương không gian và giờ gian, ấy mới gọi là nhân địa phát tâm theo chánh pháp, tu hành theo chánh hạnh.

Bồ Tát v́ thế ở nơi đại thừa phát tâm trong sạch, chúng sanh trong đời mạt pháp theo đó tu hành chẳng đọa tà kiến.

Lúc ấy Thế Tôn muốn giảng lại nghĩa này mà thuyết kệ rằng:

 

Khi ấy Phổ Hiền Bồ tát ở trong đại chúng từ chỗ ngồi đứng dậy, đi nhiễu quanh Phật ba ṿng, đảnh lễ chân Phật, chắp tay quỳ gối bạch Phật rằng:

-Xin đại bi Thế Tôn v́ các Bồ Tát trong hội này và tất cả chúng sanh đời mạt pháp, người tu đại thừa khai thị cảnh giới trong sạch của Viên Giác này nên tu hành như thế nào? Bạch Thế Tôn! Nếu chúng sanh ấy đă biết thế giới như huyễn, thân tâm cũng huyễn, tại sao lại dùng huyễn để tu huyễn?

Nếu các tánh huyễn đều diệt hết th́ chẳng có tâm, vậy c̣n ai tu hành? Tại sao lại nói tu hành như huyễn?

Nếu những chúng sanh vốn chẳng tu hành thường chịu sanh tử nơi huyễn hoá, th́ chẳng biết ấy là cảnh giới như huyễn, làm sao khiến tâm vọng tưởng được giải thoát?

Xin Thế Tôn v́ tất cả chúng sanh đời mạt pháp chỉ dạy nên dùng phương tiện nào để tu tập theo thứ lớp, ĺa hẳn các huyễn.

Ngài Phổ Hiền Bồ Tát nói xong, năm vóc gieo sát đất, đảnh lễ thưa thỉnh ba lần như vậy.
 

“O World Honored One of great compassion! For the multitude of bodhisattvas in the assembly, as well as for all sentient beings who cultivate Mahayana in the Dharma Ending Age, please explain how they should practice, having heard about this pure realm of Complete Enlightenment.

“World Honored One, if these sentient beings come to understand illusion, then body and mind are also illusory. How can they then use illusion to remedy illusion?

If all illusory characteristics were exhausted and extinguished, then there would be no mind. Who is it that practices? Why, then, do you say that practice is illusory?

“If sentient beings originally had no need to practice, then they would remain confined to illusory projections amidst birth and death and never discern the state [in which all is seen to be] like an illusion. How could they be liberated from illusory conceptualization?

For the sake of all sentient beings in the Dharma Ending Age, please explain the expedient method of gradual cultivation of practice in order that sentient beings may permanently leave the state of illusion.” Having said these words, he prostrated himself on the ground. He made the same request three times, each time repeating the same procedure.

 

Do Huyễn nói Gíac, giác cũng là huyễn, nếu nói Có Giác vẫn chưa ĺa huyễn, nói không Có Giác th́ cũng như thế, nên nói các huyễn diệt hết gọi là bản giác chẳng động.

 

“Excellent, excellent! Virtuous man, for the benefit of the multitude of bodhisattvas and sentient beings in the Dharma Ending Age, you have asked about the expedient, gradual stages of the bodhisattva’s practice of the samadhi in which all is seen to be like an illusion, and which frees sentient beings from illusion. Listen attentively now. I shall explain it to you.”

Hearing this, Bodhisattva Samantabhadra was filled with joy and listened silently along with the assembly.

“Virtuous man, all illusory projections of sentient beings arise from the wondrous mind of the Tathagata’s Complete Enlightenment, just like flowers in the sky which come into existence from out of the sky.
(youtube male Eng  2)

When the illusory flower vanishes, the nature of the sky is not marred. Likewise, the illusory mind of sentient beings relies on illusory [cultivation] for its extinction. When all illusions are extinguished, the enlightene mind remains unmoved.

Speaking of enlightenment in contrast to illusion is itself an illusion. To say that enlightenment exists is to not have left illusion yet. [However], to say that enlightenment does not exist is also no different. Therefore, the extinction of illusion is called the unmoving [mind of enlightenment].

Bạch Thế Tôn! Nếu những chúng sanh ấy chẳng biết phương tiện và thiền quán của Chánh Pháp, nghe Phật thuyết chánh định này tâm sanh mê muội, th́ ở nơi Viên Giác chẳng thể ngộ nhập. Xin Phật từ bi v́ chúng con và chúng sanh đời mạt pháp giả thiết phương tiện để được vào cửa tu hành.

Ngài Phổ Nhăn Bồ Tát nói xong, năm vóc gieo sát đất, đảnh lễ thưa thỉnh ba lần như vậy.

 

“O World Honored One of great compassion! For the sake of the multitude of bodhisattvas in this assembly and all sentient beings in the Dharma Ending Age, please expound on the gradual stages of the bodhisattva’s practice. How should one contemplate? What should one abide in and uphold? What expedient methods should one devise to guide unenlightened sentient beings, to universally enable them to reach enlightenment?

“World Honored One, if these sentient beings do not have the correct expedient methods and contemplation, they will be confused when they hear you expound this samadhi [in which all is seen to be an illusion] and will be unable to awaken to Complete Enlightenment. Would you be compassionate enough to expound the provisional expedient methods for our benefit and for sentient beings in the Dharma Ending Age?”

Having said these words, he prostrated himself on the ground. He made the same request three times, each time repeating the same procedure.


 

Hành giả trước tiên hăy quán thân này do tứ đại hoà hợp, những thứ tóc, lông, móng, răng, da, thịt, gân, xương, tủy, năo, chất bẩn đều thuộc về địa đại. Nước mắt, nước mũi, mồ hôi, mỡ, máu, mủ, đờm, dăi, tiểu tiện, v.v... đều thuộc về thủy đại. Hơi ấm là hoả đại, hơi thở là phong đại. Nếu tứ đại ĺa nhau th́ thân này ở đâu? Nếu quán xét như thế th́ biết thân này vốn chẳng co tự thể, do hoà hợp thành có tướng, thật ra đồng như huyễn hoá.

“Excellent, excellent! Virtuous man, for the benefit of the multitude of bodhisattvas and sentient beings in the Dharma Ending Age, you have asked the Tathagata about the gradual stages of cultivation, what contemplation one should abide in and uphold, as well as the various expedient methods one should use. Listen attentively now. I shall explain them to you.”

Hearing this, the Bodhisattva of Universal Vision was filled with joy and listened silently along with the assembly.

“Virtuous man, newly initiated bodhisattvas and sentient beings in the Dharma Ending Age seeking the Tathagata’s pure mind of Complete Enlightenment should hold the right thought of separating from myriad illusions. First, they should rely on the samatha practice of the Tathagatas and strictly observe the precepts. They should reside peacefully among an assembly of practitioners and sit in meditation in a quiet room.

“They should always be mindful that the body is a union of the four elements. Things such as hair, nails, teeth, skin, flesh, tendons, bones, marrow, and brain all belong to the element of earth. Spittle, mucus, pus, blood, saliva, sweat, phlegm, tears, semen, urine, and excrement all belong to the element of water. Warmth belongs to the element of fire. Motion belongs to the element of wind. When the four elements are separated from one another, where is this illusory body? Thus one knows that the physical body ultimately has no substance and owes its appearance to the union [of the four elements]. In reality it is not different from an illusory projection.


 

Thiện nam tử! Cái vọng tâm này nếu chẳng có lục trần th́ chẳng thể có, tứ đại tan ră th́ cảnh trần cũng không c̣n. Nhân duyên căn trần đều tự tiêu tán, rốt cuộc cũng chẳng thấy có ǵ là tâm phan duyên.

Thiện nam tử! Những chúng sanh ấy nếu huyễn thân diệt huyễn tâm cũng diệt, huyễn tâm diệt rồi huyễn trần cũng diệt, huyễn trần diệt rồi huyễn diệt cũng diệt, cái biết huyễn diệt diệt rồi th́ phi huyễn (bản giác) chẳng diệt, ví như chùi gương, bụi sạch gương sáng.

Thiện nam tử! Phải biết thân tâm đều là cấu bẩn của huyễn, tướng cấu bẩn diệt hẳn th́ mười phương trong sạch (bản giác trong sạch khắp mười phương không gian và thời gian).

*** YouTube 2 vn **
Thiện nam tử! Ví như hạt châu Ma Ni, bản thể trong sạch vốn chẳng màu sắc, tùy theo màu sắc bên ngoài mà hiện ra màu sắc ấy, kẻ mê chẳng biết, thấy hạt châu Ma ni thật có màu sắc.

Thiện nam tử! Tánh trong sạch của Viên Giác (bản giác) cũng như thế, tùy loại cảm ứng hiện ra thân tâm, kẻ mê chẳng biết, lại cho bản thể Viên Giác thật có thân tâm sắc tướng, chấp thành tự tướng cũng như vậy. Chúng sanh do đó chẳng thể xa ĺa huyễn hoá, nên ta nói thân tâm là cấu bẩn của huyễn hoá. Đối với người đă ĺa được cấu bẩn của huyễn hoá gọi là Bồ Tát. Cấu bẩn là sở ĺa, Bồ Tát là năng ĺa, cấu bẩn sạch (sở ĺa hết), đối đăi trừ (năng ĺa hết), vậy tức chẳng c̣n năng sở tương đối để ĺa cấu bẩn và tên gọi người năng ĺa ( Bồ Tát ).

 

Virtuous man, although the pure nature of Complete Enlightenment likewise manifests as body and mind, [people] respond in accordance with their capacities, yet the ignorant speak of the pure Complete Enlightenment as having intrinsic characteristics of body and mind. For this reason, they are unable to depart from illusion. Therefore, I say that body and mind are illusory defilements. It is in terms of separating from illusory defilements that bodhisattvas are defined. When defilements are thoroughly removed, their corresponding [cognition] is [completely] eliminated. Since there is nothing corresponding to defilement, there is also no ‘one’ there to designate.

 

“Virtuous man, because one world is pure, a multitude of worlds are pure. Because a multitude of worlds are pure, all things completely exhausting empty space in the past, present, and future are impartially equal, pure, and unmoving.

“Virtuous man, since empty space is equal, identical, and unmoving as such, you should know that the nature of enlightenment is also equal, identical, and unmoving. Since the four elements are unmoving, you should know that the nature of enlightenment is also equal, identical, and unmoving. Since [everything] up to the eightyfour thousand dharani doors are equal, identical, and unmoving, you should know that the nature of enlightenment is also equal, identical, and unmoving.

“Virtuous man, as the nature of enlightenment is pervasive and full, pure, and unmoving, being perfect and boundless, you should know that the six sense faculties also fully pervade the dharmadhatu. Because the sense faculties are pervasive and full, you should know that the six sense objects also fully pervade the dharmadhatu. Because the sense objects are pervasive and full, you should know that the four elements also fully pervade the dharmadhatu. So it is with everything up to all the dharani doors, which also fully pervade the dharmadhatu.
 

“Virtuous man, since his enlightenment is fully accomplished, you should know that a bodhisattva neither is bound by dharmas nor seeks to be free from dharmas. He neither detests birth and death nor clings to nirvana; neither reveres those who uphold the precepts nor condemns those who violate them; neither esteems experienced practitioners nor slights beginners. Why? Because all [sentient be­ings] are enlightened. It is like clear vision that is completely aware of what is in front: when this clarity is perfect, it has no likes or dislikes. Why? Because the essence of this clarity is nondual and itself has no likes or dislikes.

“Virtuous man, these bodhisattvas and sentient beings in the Dharma Ending Age who have gained accomplishments through cultivating the mind have neither cultivated nor accomplished any­thing. Complete Enlightenment is universally illuminating in quiescent-extinction without duality. Hundreds of thousands of mil­lions of asamkyas of Buddha worlds, as innumerable as the grains of sand of the Ganges, are like flowers in the sky, randomly arising and perishing. They are neither identical to nor separate [from the nature of Complete Enlightenment]. Since there is no bondage or liberation, one begins to realize that sentient beings have intrinsically accom­plished Buddhahood, and that birth and death and nirvana are like yesterday’s dream.

"Virtuous man, because birth and death and nirvana are like yesterday’s dream, you should know that they neither arise nor per­ish, neither come nor go. That which is actualized is neither gained nor lost, neither grasped nor discarded. One who truly actualizes [enlightenment] does not contrive, stop, allow things to be as they are, nor annihilate [vexations]. In the midst of the actualization, there is neither a subject nor an object. Ultimately there is neither actual­ization nor one who actualizes! The nature of all dharmas is equal and indestructible.

"Virtuous man, bodhisattvas should thus practice, thus [progress through] these gradual stages, thus contemplate, thus abide in and uphold, thus use expedient methods, and thus become en­lightened. In seeking this Dharma, they will not be confused and per­plexed."

 

Khi ấy Kim Cang Tạng Bồ Tát ở trong đại chúng từ chỗ ngồi đứng dậy, đi nhieu quanh Phật ba ṿng, đảnh lễ chân phật, chấp tay quỳ gối bạch Phật rằng:

-Đại bi Thế Tôn! Khéo v́ tất cả Bồ Tát giảng dạy viên giác trong sạch đại tổng tŕ về nhân địa phát tâm đúng theo chánh pháp, và phương tiện thứ lớp tu theo chánh hạnh của Như Lai, khai phá ám muội cho chúng sanh, pháp chúng trong hội nhờ sự từ bi chỉ dạy của Phật, được trí huệ trong sạch, mắt nhặm sáng tỏ.

1. Bạch Thế Tôn! Nếu các chúng sanh bổn lai thành Phật, tại sao lại có tất cả vô minh?
2. Nếu những vô minh chúng sanh sẵn có, do nhân duyên ǵ Như Lai lại nói bổn lai thành Phật?
3. Nếu mười phương chúng sanh bổn lai thành Phật, rồi sau mới khởi vô minh, vậy tất cả Như Lai đến lúc nào sanh lại tất cả phiền năo?

Xin Phật rủ ḷng đại từ, v́ những Bồ Tát và chúng sanh đời mạt pháp khi giảng pháp tạng bí mật, khiến người nghe được pháp môn liễu nghĩa của Kinh này dứt hẳn tâm nghi ngờ .

Ngài Kim Cang Tạng Bồ Tát nói xong, năm vóc gieo sát đất, đảnh lễ thưa thỉnh ba lần như vậy.

Bấy giờ Phật bảo Kim Cang Tạng Bồ Tát rằng:

-Lành thay! Lành thay! Thiện nam tử! Ngươi khéo v́ các Bồ Tát và chúng sanh đời mạt pháp hỏi Như Lai về pháp thâm sâu bí mật, phương tiện rốt ráo của Phật, ấy là sự chỉ dạy tối cao của đại thừa lieu nghĩa cho các Bồ Tát, hay khiến mười phương Bồ Tát và chúng sanh đời mạt pháp đối với sự tu học được ḷng tin quyết định, dứt hẳn tâm nghi ngờ. Nay ngươi hăy lắng nghe, ta sẽ v́ ngươi mà thuyết ".

Lúc ấy Kim Cang Tạng Bồ Tát và đại chúng hoan hỷ vâng lời Phật dạy, im lặng mà nghe:
 

Then Bodhisattva Vajragarbha rose from his seat in the midst of the assembly, prostrated himself at the feet of the Buddha, circled the Buddha three times to the right, knelt down, joined his palms, and said:

“O World Honored One of great compassion! You have wonderfully expounded to bodhisattvas the great dharani of the Tathagata’s pure Complete Enlightenment, the Dharma practice of the causal ground, and the expedient methods of gradual cultivation, so that sentient beings may unveil their obstructions. Because of your compassionate teaching, all in the assembly have cleared away illusory illnesses [of the eye] and their wisdom-eyes have become pure.

“World Honored One, if sentient beings have intrinsically accomplished Buddhahood, how can there be so much ignorance?
If all sentient beings originally have ignorance, why does the Tathagata say that they have intrinsically accomplished Buddhahood?
If sentient beings in all ten directions intrinsically accomplished the Buddha Path and afterward gave rise to ignorance, then when will the Tathagata give rise to vexations again?

Please do not forsake your unrestricted great compassion, but disclose the secret treasury for the benefit of the multitude of bodhisattvas, so that when all the sentient beings in the Dharma Ending Age who hear of this Dharma door to the ultimate meaning of this sutra will permanently sever doubts and regrets.”

Having said these words, he prostrated himself on the ground. He made the same request three times, each time repeating the same procedure.

At that time the World Honored One said to Bodhisattva Vajragarbha:

 “Excellent, excellent! Virtuous man, for the benefit of the multitude of bodhisattvas and sentient beings in the Dharma Ending Age, you have asked the Tathagata about the very secret and profound ultimate expedient methods, which are the highest teaching for bodhisattvas and the ultimate truth in the Mahayana. These methods are capable of causing practicing and beginning bodhisattvas in all ten directions and all sentient beings in the Dharma Ending Age to obtain [the stage of] resolute faith [1] and permanently sever doubts and regrets. Listen attentively now. I shall explain it to you.”

Hearing this, Bodhisattva Vajragarbha was filled with joy and listened silently along with the assembly.
 

*** YouTube 3 vn ***

Hư không vốn chẳng hoa đốm nên chẳng có sự sanh diệt. Sanh tử Niết Bàn đồng như hoa đốm sanh diệt, nếu diệu giác hiện ra tṛn đầy chiếu khắp th́ hoa đốm và bệnh nhặm đều tự ĺa hẳn.
 

Thiện nam tử! Phải biết hư không chẳng phải tạm có, cũng chẳng tạm không, huống là bản tánh b́nh đẳng của hư không là tùy thuận Viên Giác của Như Lai, làm sao có thể dung nạp những đối đăi như: có, không, sanh, diệt, trước, sau, v.v... ở trong đó!

Thiện nam tử! Như luyện quặng vàng, vàng chẳng phải do luyện mà có, khi đă thành vàng ṛng th́ dù trải qua vô lượng kiếp tánh vàng chẳng hoại, chẳng thể trở lại làm quặng nữa; vậy chẳng nên nói rằng vàng ṛng vốn chẳng thành tựu, Viên Giác của Như Lai cũng là như thế.

Thiện nam tử! Diệu tâm Viên Giác của tất cả Như Lai vốn chẳng Bồ Đề và Niết Bàn, cũng chẳng só sự thành Phật hay chẳng thành Phật, cũng chẳng có vọng luân hồi và phi luân hồi.

Thiện nam tử! Theo cảnh giới sở chứng của hàng Thanh Văn, thân tâm ngôn ngữ đều đă đoạn diệt c̣n chẳng thể đến chỗ Niết Bàn của tự ḿnh chứng, huống là dùng tâm suy tư để đo lường cảnh giới Viên Giác của Như Lai; ví như lấy lửa đom đóm để đốt núi Tu Di th́ làm sao cháy được! Nay dùng tâm luân hồi, sanh tri kiến luân hồi mà muốn vào biển Đại Tịch Diệt của Như Lai th́ làm sao đến được! Cho nên ta nói tất cả Bồ Tát và chúng sanh đời mạt pháp, trước tiên phải đoạn dứt cội gốc luân hồi từ vô thỉ.

Thiện nam tử! Những tác ư suy tư do có tâm mà sanh khởi, ấy đều là lục trần, là nhân duyên của vọng tưởng, chẳng phải bản thể thật của chơn tâm, nên nói như hoa đốm; vậy nếu dùng tâm suy tư này để phân biệt cảnh giới của Phật, cũng như trông mong hoa đốm lại kết thành quả hư không, ấy đều là do vọng tưởng xoay vần, thật ra chẳng có chỗ đúng.

Thiện nam tử! Vọng tâm trôi nổi sanh nhiều khiến chấp xảo trá, nên chẳng thể thành tựu phương tiện của Viên Giác, sự thưa hỏi của ngươi là do vọng tâm phân biệt như thế. Thật chẳng phải là câu hỏi đúng theo chánh kiến.
 

Khi ấy Di Lặc Bồ Tát ở trong đại chúng từ chỗ ngồi đứng dậy, đi nhiễu quanh Phật ba ṿng, đảnh lễ chân phật, chấp tay quỳ gối bạch Phật rằng:

-Đại bi Thế Tôn! Đă v́ Bồ Tát khai thị pháp tạng bí mật, khiến đại chúng thấu ngộ lư luân hồi, phân biệt được tà chánh, hay bố thí cho chúng sanh đời mạt pháp được đạo nhăn vô úy, đối với Đại Niết Bàn sanh ḷng tin quyết định, chẳng c̣n tùy theo cảnh giới luân hồi mà sanh khởi tri kiến luân hồi.

1. Bạch Thế Tôn! Nếu các Bồ Tát và chúng sanh đời mạt pháp muốn vào biển Đại Tịch Diệt của Như Lai, nên dứt cội gốc luân hồi như thế nào?

2. Nơi các luân hồi có bao nhiêu chủng tánh?

3. Người tu đến Bồ Đề của Phật có mấy bậc sai biệt?

4. Bồ Tát trở vào trần lao nên thiết lập mấy thứ phương tiện để giáo hoá chúng sanh?

Xin Phật rũ ḷng từ bi cứu thế, khiến tất cả Bồ Tát và chúng sanh đời mạt pháp theo đó tu hành, được huệ nhăn trong sạch, tâm gương sáng tỏ, viên măn ngộ nhập vô thượng tri kiến của Như Lai . Ngài Di Lặc Bồ Tát nói xong, năm vóc gieo sát đất, đảnh lễthưa thỉnh ba lần như vậy.
 

Then Bodhisattva Maitreya rose from his seat in the midst of the assembly, prostrated himself at the feet of the Buddha, circled the Buddha three times to the right, knelt down, joined his palms, and said:

“O World Honored One of great compassion! You have opened wide the secret treasure for bodhisattvas and have caused the great assembly to deeply awaken from cyclic existence and distinguish between the erroneous and the correct. Your teaching is capable of bestowing the Fearless Eye of the Path to sentient beings in the Dharma Ending Age, causing them to give rise to resolute faith in the great nirvana, and never again to flow within the realm of the turning wheel [of samsara] or hold cyclic views.

“World Honored One, if bodhisattvas and sentient beings in the Dharma Ending Age desire to sail on the Tathagata’s ocean of great quiescent-extinction, how could they sever the roots of cyclic existence?

In the various cyclic existences, how many types of capacities are there? What are the different kinds of cultivation of Buddha’s bodhi? When [bodhisattvas] enter the world of passions, how many expedient methods should they devise to deliver sentient beings?

Pray do not forsake your great compassion in saving the world, but cause all practicing bodhisattvas and sentient beings in the Dharma Ending Age to cleanse their wisdom-eyes and illumine their mirrorlike minds. May they be completely awakened to the Tathagata’s unsurpassed knowledge and vision.” Having said these words, he prostrated himself on the ground. He made the same request three times, each time repeating the same procedure.
 

“Excellent, excellent! Virtuous man, for the benefit of the multitude of bodhisattvas and sentient beings in the Dharma Ending Age, you have asked the Tathagata about the most profound, secret, subtle, and wondrous truth so that bodhisattvas’ wisdom-eyes may become pure, so that all sentient beings in the Dharma Ending Age may permanently sever themselves from cyclic existence, so that their minds may awaken to Absolute Reality, and so that they may possess the patient endurance of the unborn [wisdom]. Listen attentively now. I shall explain it to you.”

Hearing this, Bodhisattva Maitreya was filled with joy and listened silently along with the assembly.

“Virtuous man, all sentient beings [experience illusory] cyclic existence due to all kinds of affection, love, craving, and desire [1] since beginningless time. The different types of births in the world - be they from egg, womb, humidity, or by transformation - are created by sexual desire. [2] You should know that attached love is the root of cyclic existence. Because there are all sorts of desirable [objects] that enhance and augment the activity [3] of attached love, birth and death proceed in unending succession.

“Desire arises because of attached love. The existence of life comes from desire. Sentient beings’ love of their lives [in turn] relies on desire as a base. Therefore, love and desire are the cause, love of life is the consequence. Because the objects of desire [vary], like and dislike arise. If the object goes against one’s grasping mind, one gives rise to hatred and jealousy and commits evil karmic deeds. As a result, one is reborn in hell or as a hungry ghost.

“Realizing that desire is detestable, if one desires to leave behind karmic paths and abandons evil and delights in doing good, one is reborn in the realms of gods or humans.

If, further, one knows that attachment is detestable, and thus abandons attachment and delights in renunciation, one still stirs up the root of attachment. This results in increased worldly meritorious fruit, which, being samsaric, does not lead to accomplishing the holy path. Therefore, if sentient beings wish to be liberated from birth and death and to avoid cyclic existende, they should first sever craving and desire, and eliminate their attached love.
(youtube male Eng  5)
“Virtuous man, the transformation and manifestation of bodhisattvas [in various forms] in the world are not based on attachment. Out of their compassion, they cause sentient beings to abandon attachment by provisionally taking on all kinds of craving and desire so they can enter birth and death. If sentient beings in the Dharma Ending Age can abandon desire, eliminate love and hatred, permanently sever cyclic existence, and diligently pursue the Tathagata’s state of Complete Enlightenment with a pure mind, they will attain awakening.

“Virtuous man, due to the inherent desire in all sentient beings, ignorance flourishes and increases. Thus [sentient beings] manifest five distinct natures. According to the two obstructions, their hindrances may appear to be deep or shallow.

What are the two obstructions? The first is the obstruction of principle, [4] which hinders right views. The second is the obstruction of phenomena, [5] which perpetuates birth and death.

 

[6] Virtuous man, sentient beings who have not eliminated and extinguished these two obstructions are called ‘those who have not attained Buddhahood.’ Sentient beings who have permanently abandoned craving and desire and have eliminated the obstruction of phenomena, but not the obstruction of principle, can only be enlightened as srackas or pratyekabuddhas. They are unable to manifest and abide in the realm of bodhisattvas.

“Virtuous man, if sentient beings in the Dharma Ending Age desire to sail on the Tathagata’s great ocean of Complete Enlightenment, they should first vow to practice with diligence and sever the two obstructions. When these two obstructions have been subdued, they will be able to awaken to the realm of bodhisattvas. If the obstructions of principle and phenomena are permanently severed, they will enter into the subtle and wondrous Complete Enlightenment of Tathagatas and consummate bodhi and great nirvana.

“Virtuous man, all sentient beings [intrinsically] actualize Complete Enlightenment. If they meet a good teacher and can rely on his Dharma practice of the causal ground, [their karmic roots for attainments] will be either gradual or sudden. However, if they come across the Tathagata’s unsurpassable bodhi and engage in the correct path of practice, they will attain Buddhahood whether they are of great or small [karmic] roots.

If sentient beings, though they seek a good teacher, meet one with erroneous views, they will not gain correct awakening. These people are called ones of outer path nature. This fault is due to the teacher and not to sentient beings.

“The above are the five distinct natures of sentient beings.

“Virtuous man, with great compassionate expedient methods, a bodhisattva enters the world to ex  and mature.  He manifests in various forms, amidst favorable or adverse situations so that he may work together with sentient beings in order to guide them to Buddhahood. In so doing, he relies entirely on the power of his pure vows made since beginningless time.

“If sentient beings in the Dharma Ending Age can arouse the supreme thought of [awakening to] great Complete Enlightenment, they should make the pure great vow of bodhisattvas, declaring:

‘May I, from now on, abide in Buddha’s Complete Enlightenment, and may I, in my search for a good teacher, not meet outer paths and practitioners of the Two Vehicles.’ [7] With their practice based on this vow, they will gradually sever all hindrances. When all hindrances are exhausted, their vows will be fulfilled. They will then ascend the pure Dharma hall of liberation and actualize the wondrous, august citadel of great Complete Enlightenment.”
 

Khi ấy Thanh Tịnh Huệ Bồ Tát ở trong đại chúng từ chỗ ngồi đứng dậy, đi nhieu quanh Phật ba ṿng, đảnh lễ chân phật, chấp tay quỳ gối bạch Phật rằng:

-Đại bi Thế Tôn! V́ chúng con giảng rơ pháp bất tư ngh́ như thế, vốn là việc chưa từng thấy nghe, nay chúng con nhờ Phật dạy dỗ khéo léo, được lợi ích lớn, cảm thấy thân tâm thư thái. Xin Phật v́ tất cả pháp chúng ở đây giảng lại giác tánh viên măn của Pháp Vương: những sở chứng sở đắc của tất cả chúng sanh, Bồ Tát và Như Lai sai biệt như thế nào, khiến chúng sanh đi mạt pháp nghe thánh giáo này, tùy thuận căn cơ tu theo thứ lớp mà được khai ngộ".

Ngài Thanh Tịnh Huệ Bồ Tát nói xong, năm vóc gieo sát đất, đảnh lễ thưa thỉnh ba lần như vậy.


 

Then the Bodhisattva of Pure Wisdom rose from his seat in the midst of the assembly, prostrated himself at the feet of the Buddha, circled the Buddha three times to the right, knelt down, joined his palms, and said:

“O World Honored One of great compassion! You have broadly expounded to us inconceivable things which we have never seen or heard before. Because of your excellent guidance, our bodies and minds are now at ease and we have gained great benefit. For the sake of all practitioners of the Dharma who have come here, please expound again the nature of the Dharma King’s complete and fulfilling enlightenment. What are the differences in actualization and attainment between all sentient beings, bodhisattvas, and the World Honored Tathagata? [Pray teach us] so that sentient beings in the Dharma Ending Age, upon hearing this holy teaching, may follow and conform to it, be awakened, and gradually enter [the realm of Buddhahood].”

Having said these words, he prostrated himseIf on the ground. He made the same request three times, each time repeating the same procedure.


 

Chúng sanh mê muội, chưa thể diệt trừ tất cả huyễn hoá, lúc đang dụng công diệt trừ, muốn diệt mà chưa diệt th́ hiện ra sai biệt. Nếu được tùy thuận bản tánh tịch diệt của Như Lai, rốt cuộc chẳng có sự tịch diệt và kẻ tịch diệt.

Thiện nam tử! Tất cả chúng sanh tử vô thỉ đến nay, do mê giác tánh thành vọng tưởng, chấp nhân ngũ uẩn là ngă, và ngă kiến kiên cố, thành kẻ ái luyến ngă mà chẳng tự biết vọng tâm niệm niệm sanh diệt, ch́m đắm ngũ dục nên sanh khởi ḷng yêu ghét.
 

 “Excellent, excellent! Virtuous man, for the benefit of sentient beings in the Dharma Ending Age, you have asked the Tathagata about the distinct progressive stages [of practice]. Listen attentively now. I shall explain them to you.”

Hearing this, the Bodhisattva of Pure Wisdom was filled with joy and listened silently along with the assembly.

“Virtuous man, the intrinsic nature of Complete Enlightenment is devoid of distinct natures [as described before], yet all different natures are endowed with this nature of Complete Enlightenment, which can accord and give rise to various natures. [1] [Since these two natures are nondual], there is neither attainment nor actualization. In Absolute Reality, there are indeed no bodhisattvas or sentient beings. Why? Because bodhisattvas and sentient beings are illusory projections. When illusory projections are extinguished, there exists no one who attains or actualizes. For example, eyes cannot see themselves. Likewise, this nature is intrinsically impartial and equal, yet there is no ‘one’ who is equal.

“Because sentient beings are confused, they are unable to eliminate and extinguish all illusory projections. Because of the illusory efforts and activities of those who extinguish and those who do not extinguish [vexations], [2] there manifest distinctions. If one can attain accordance with the Tathagata’s quiescent-extinction, there is in reality neither quiescent-extinction nor the one who experiences it.

“Virtuous man, all sentient beings since beginningless time have deludedly conceived ‘self’ and that which grasps on to the self; never have they known the succession of arising and perishing thoughts! [3] Therefore, they give rise to love and hatred and indulge in the five desires. [4]
 

** YouTube 4 vn **
Thiện nam tử! Tất cả Bồ Tát do kiến giác chiếu soi, biết kiến giải là chướng ngại, dù đoạn được chướng ngại của kién giải (sở chiếu) nhưng kiến giác (năng chiếu) vẫn c̣n, trụ nơi kiến giác cũng thành chướng ngại mà chẳng thể tự tại, đây gọi là tùy thuận giác tánh của những Bồ Tát chưa vào sơ địa.

Thiện nam tử! Có chiếu soi có kiến giác đều gọi là chướng ngại, cho nên thường giác của Bồ Tát chẳng trụ năng sở, năng chiếu và sở chiếu đồng thời tịch diệt. Ví như có ngưi tự chặt đầu ḿnh, khi đầu đă chặt đứt th́ chẳng c̣n kẻ năng chặt. Vậy dùng tâm chướng ngại tự diệt các chướng ngại, nếu chướng ngại đă đoạn diệt th́ chẳng có kẻ năng diệt chướng ngại.

Kinh giác liễu nghĩa của Phật như ngón tay chỉ mặt trăng, nếu thấy được mặt trăng th́ biết ngón tay chẳng phải mặt trăng, đủ thứ ngôn thuyết của tất cả Như Lai để khai thị cho Bồ Tát cũng là như thế, đây gọi là tùy thuận giác tánh của những Bồ Tát đă vào sơ địa.

Thiện nam tử! Tất cả chướng ngại cũng là cứu cánh giác, đắc niệm thất niệm đều là giải thoát; pháp thành tựu, pháp phá hoại đều gọi là Niết Bàn; trí huệ, ngu si cùng là Bát Nhă, pháp thành tựu của Bồ Tát và ngoại đạo đồng là Bồ Đề; vô minh với Chơn Như cảnh giới chẳng khác, những giới định huệ và tham sân si đều là thanh tịnh hạnh, cơi chúng sanh và cơi Phật đồng một pháp tánh, địa ngục, thiên cung đều là tịnh độ, hữu tánh vô tánh cùng nhau thành Phật, tất cả phiền năo tức giải thoát. Dùng trí huệ biển giác chiếu soi các tướng trong pháp giới đều như hư không b́nh đẳng bất nhị, đây gọi là tùy thuận giác tánh của Như Lai.

Thiện nam tử! Những Bồ Tát và chúng sanh đời mạt pháp phải an trụ tâm như thế này: Bất cứ lúc nào chẳng khởi vọng niệm, đối với vọng tâm cũng chẳng dừng nghỉ và diệt trừ, nơi cảnh vọng tưởng không cho liễu tri, đối với sự không li­u tri cũng chẳng phân biệt là thật không liễu tri.
Nếu những chúng sanh đối với pháp môn khó tin khó hieu khó tŕ (khó thực hành) này, nghe rồi mà chẳng sanh tâm kinh ngạc và khiếp sợ, ấy gọi là tùy thuận giác tánh.

Thiện nam tử! Các ngươi nên biết, những chúng sanh này đă từng cúng dường trăm ngàn muôn ức hằng sa chư Phật và Đại Bồ Tát, gieo trồng nhiều phước đức thiện căn, nên Phật nói người ấy gọi là thành tựu nhất thiết chủng trí (quyết định sẽ thành Phật ).
 

The teachings of the sutras are like the finger that points to the moon. When one sees the moon, one realizes that the finger is not the moon. Likewise, the various teachings of all Tathagatas in instructing bodhisattvas are also like this. This is called ‘the bodhisattva above the stage of the first bhumi’s accordance with the nature of enlightenment.’ [8]

“Virtuous man, all hindrances are themselves [the nature of] ultimate enlightenment. Having a [correct] thought or losing it is not different from liberation. Conglomeration and dispersion of dharmas are both called nirvana. Wisdom and stupidity are equally prajna. The Dharma accomplished by bodhisattvas and that by outer path practitioners are both bodhi. Ignorance and true suchness are not different realms. [The threefold discipline of] sila, samadhi and prajna [9] and [the three poisons of] greed, anger and delusion are all pure activities. Sentient beings and the world they live in are of one Dharma-nature. Hells and heavens are all Pure Lands. Regardless of [their distinct] natures, all sentient beings have [intrinsically] accomplished the Buddha Path. All vexations are ultimate liberation. [The Tathagata’s] ocean of wisdom, which encompasses the whole dharmadhatu, clearly illuminates all phenomena as empty space. This is called ‘the Tathagata’s accordance with the nature of enlightenment.’

“Virtuous man, all bodhisattvas and sentient beings in the Dharma Ending Age should at no time give rise to deluded thoughts! [Yet], when their deluded minds arise, they should not extinguish them. In the midst of deluded concepts, they should not add discriminations. Amidst non-discrimination, they should not distinguish true reality. If sentient beings, upon hearing this Dharma method, believe in, understand, accept, and uphold it and do not generate alarm and fear, they are ‘in accordance with the nature of enlightenment.’

“Virtuous man, you should know that these sentient beings have made offerings to hundreds of thousands of millions of Buddhas and great bodhisattvas as innumerable as the grains of sand of the Ganges, and have planted the roots of all merits. I say that such people will accomplish the [Buddha’s] Wisdom of All Aspects.” [10]
 

Khi ấy Oai Đức Tự Tại Bồ Tát ở trong đại chúng từ chỗ ngồi đứng dậy, đi nhiễu quanh Phật ba ṿng, đảnh lễ chân phật, chấp tay quỳ gối bạch Phật rằng:
Đại bi Thế Tôn! Đă v́ chúng con giảng rơ tùy thuận giác tánh như thế, khiến cho những Bồ Tát nghe lời Phật dạy giác tâm sáng tỏ, chẳng nhờ tu tập mà được lợi ích lớn.

Bạch Thế Tôn! Ví như thành phố lớn có bốn cửa thành, người vào thành từ mọi phương đến chẳng đi cùng một đường, tất cả Bồ Tát trang nghiêm cơi Phật và thành quả Bồ Đề cũng chẳng thực hành theo một phương tiện duy nhất. Xin Thế Tôn v́ chúng con giảng rơ tất cả phương tiện thứ lớp và người tu hành gồm có mấy loại? Khiến Bồ Tát trong hội và chúng sanh đời mạt pháp, kẻ cầu đại thừa mau được khai ngộ, vào biển Đại Tịch DIệt của Như Lai.

Ngài Oai Đức Tự Tại Bồ Tát nói xong, năm vóc gieo sát đất, đảnh lễ thưa thỉnh ba lần như vậy.

Bấy giờ Phật bảo Oai Đức Tự Tại Bồ Tát rằng:

-Lành thay! Lành thay! Thiện nam tử! Ngươi khéo v́ các Bồ Tát và chúng sanh đời mạt pháp, hỏi Như Lai về những phương tiện như thế, nay ngươi hăy lắng nghe, ta sẽ v́ ngươi mà thuyết.

Khi ấy Oai Đức Tự Tại Bồ Tát và đại chúng hoan hỷ vâng lời Phật dạy, im lặng mà nghe.

 

Then the Bodhisattva at Ease in Majestic Virtue rose from his seat in the midst of the assembly, prostrated himself at the feet of the Buddha, circled the Buddha three times to the right, knelt down, joined his palms, and said: “O World Honored One of great compassion! For our sake you have extensively clarified the different ways of according with the nature of enlightenment and caused the enlightened minds of the multitude of bodhisattvas to be illuminated. Hearing your perfect voice, we have gained great benefit without cultivation.

“World Honored One, a great city has four gates. People coming from different directions have more than one entrance. Likewise, all bodhisattvas who embellish the Buddha Lands and attain bodhi do so by means of more than one single expedient method. Please, World Honored One, broadly expound to us all the expedient methods and stages as well as how many types of practitioners there are, so that the bodhisattvas in this assembly and sentient beings in the Dharma Ending Age who aspire to the Mahayana may quickly attain enlightenment, and roam and play in the Tathagata’s ocean of great quiescent-extinction.” Having said these words, he prostrated himself on the ground. He made the same request three times, each time repeating the same procedure.
At that time the World Honored One said to the Bodhisattva at Ease in Majestic Virtue: “Excellent, excellent! Virtuous man, for the benefit of the multitude of bodhisattvas and sentient beings in the Dharma Ending Age, you have asked the Tathagata about such expedient methods. Listen attentively now. I shall explain it to you.”

Hearing this, the Bodhisattva at Ease in Majestic Virtue was filled with joy and listened silently along with the assembly.
 

Lược giải:

Bất cứ lúc nào chẳng khởi vọng niệm tức là vô niệm; đối với vọng tâm cũng chẳng dừng nghỉ và diệt trừ tức là chẳng diệt vọng; nơi cảnh vọng tưởng không cho li­u tri tức là chẳng cho chấp thật có vọng; đối với sự không liễu tri cũng chẳng phân biệt là thật không liễu tri tức là chẳng cho chấp thật không có vọng. Tu theo như vậy tức là giữ được chánh niệm cũng gọi là an trụ tâm vậy.

(Lược giải hết.)
 

Khi ấy Biện Âm Bồ Tát ở trong đại chúng từ chỗ ngồi đứng dậy, đi nhieu quanh Phật ba ṿng, đảnh lễ chân phật, chấp tay quỳ gối bạch Phật rằng:

-Đại bi Thế Tôn! Pháp môn này thật là hy hữu. Bạch Thế Tôn! Theo những phương tiện ấy, tất cả Bồ Tát muốn vào cửa Viên Giác phải có mấy thứ tu tập? Xin Phật v́ đại chúng trong hội và chúng sanh đời mạt pháp dùng phương tiện khi thị, khiến ngộ nhập thật tướng.

Ngài Biện Âm Bồ Tát nói xong, năm vóc gieo sát đất, đảnh lễ thưa thỉnh ba lần như vậy.
Bấy giờ Phật bảo Biện Âm Bồ Tát rằng:

-Lành thay! Lành thay! Thiện nam tử! Ngươi khéo v́ đại chúng và chúng sanh đời mạt pháp hỏi Như Lai về sự tu tập như thế, Nay ngươi hăy lắng nghe, ta sẽ v́ ngươi mà thuyết.

Khi ấy Biện Âm Bồ Tát và đại chúng hoan hỷ vâng lời Phật dạy, im lặng mà nghe.
 

Then the Bodhisattva of Sound Discernment rose from his seat in the midst of the assembly, prostrated himself at the feet of the Buddha, circled the Buddha three times to the tight, knelt down, joined his palms, and said: “O World Honored One of great compassion! Such Dharma methods are rare indeed. World Honored One, how many approaches are there in the bodhisattva’s cultivation of these [three] expedient methods toward the gate of Complete Enlightenment? For the sake of this assembly and the sentient beings in the Dharma Ending Age, please expediently teach us so that we may be awakened to Absolute Reality.” Having said these words, he prostrated himself on the ground. He made the same request three times, each time repeating the same procedure.

At that time the World Honored One said to the Bodhisattva of Sound Discernment: “Excellent, excellent! Virtuous man, for the benefit of the assembly and sentient beings in the Dharma Ending Age, you have asked the Tathagata about such practices. Listen attentively now. I shall explain it to you.”

Hearing this, the Bodhisattva of Sound Discernment was filled with joy and listened silently along with the assembly.
 

Khi ấy Tịnh Chư Nghiệp Chướng Bồ Tát ở trong đại chúng từ chỗ ngồi đứng dậy, nhiễu quanh Phật ba ṿng, đảnh lễ chân phật, chấp tay quỳ gối bạch Phật rằng:
-Đại bi Thế Tôn đă v́ chúng con giảng rơ những hành tướng bất khả tư ngh́ nơi nhân địa của tất cả Như Lai, khiến đại chúng được pháp chưa từng có, thấy những cảnh giới siêng năng khổ tu đă trải qua hằng sa kiếp của Phật, ví như trong một niệm sát na thấy đủ tất cả công dụng của Như Lai, bậc Bồ Tát như chúng con thật tự cảm thấy hân hạnh biết bao!

-Bạch Thế Tôn! Nếu giác tâm này bản tánh trong sạch, v́ sao lại bị ô nhiễm, khiến những chúng sanh mê muội chẳng thể ngộ nhập? Xin Như Lai v́ chúng con khai thị pháp tánh, để làm đạo nhăn cho tương lai, khiến đại chúng trong hội này và chúng sanh đời mạt pháp dễ được ngộ nhập.

Ngài Tịnh Chư Nghiệp Chướng Bồ Tát nói xong, năm vóc gieo sát đất, đảnh lễ thưa thỉnh ba lần như vậy.

Bấy giờ Thế Tôn bảo Tịnh Chư Nghiệp Chướng Bồ Tát rằng:

-Lành thay! Lành thay! Thiện nam tử! Ngươi khéo v́ các Bồ Tát và chúng sanh đời mạt pháp hỏi Như Lai về những phương tiện như thế, Nay ngươi hăy lắng nghe, ta sẽ v́ ngươi mà thuyết.

Khi ấy Tịnh Chư Nghiệp Chướng Bồ Tát và đại chúng hoan hỷ vâng lời Phật dạy, im lặng mà nghe.
 

Then the Bodhisattva Cleansed of All Karmic Obstructions rose from his seat in the midst of the assembly, prostrated himself at the feet of the Buddha, circled the Buddha three times to the right, knelt down, joined his palms, and said: “O World Honored One of great compassion! You have broadly expounded to us such inconceivable things as the practices of all Tathagatas of the causal ground, and have caused the assembly to gain what they have never had before. Having seen the Buddha’s arduous toil through kalpas as innumerable as the grains of sand of the Ganges, and his efforts in practice unfold as if they were in but an instant of a thought, we bodhisattvas feel deeply fortunate and joyous.

“World Honored One, if the intrinsic nature of this enlightened mind is pure, what caused it to be defiled, making sentient beings deluded, perplexed, and unable to enter it? Pray let the Tathagata thoroughly expound and reveal to us the nature of dharmas so that this assembly and sentient beings in the Dharma Ending Age may use [your teaching] as a guiding vision in the future.” Having said these words, he prostrated himself on the ground. He made the same request three times, each time repeating the same procedure.

At that time the World Honored One said to the Bodhisattva Cleansed of All Karmic Obstructions: “Excellent, excellent! Virtuous man, for the benefit of this assembly and sentient beings in the Dharma Ending Age, you have asked the Tathagata, about such expedient methods. Listen attentively now, I shall explain it to you.”

Hearing this, the Bodhisattva Cleansed of All Karmic Obstructions was filled with joy, and listened silently along with the assembly.
 

*** YouTube 6 vn **

nay tiến thêm một bậc, ngộ biết chứng chẳng phải ta, ngộ này siêu việt tất cả chứng, nhưng c̣n giữ tâm năng ngộ tức là nhơn tướng.

Thiện nam tử! Những tâm biết có năng sở đều thuộc về ngă, tâm dù chỉ c̣n chút năng ngộ để chứng lư cùng tột của Niết Bàn đều gọi là nhơn tướng.

Thiện nam tử! Thế nào là chúng sanh tướng? Chỗ này là những chúng sanh có tâm biết năng chứng năng ngộ đều chẳng thể đến.

Thiện nam tử! Ví như có người nói rằng: Ta Là Chúng Sanh, th́ biết kẻ nói chúng sanh kia chẳng phải ta cũng chẳng phải ngươi. Sao nói chẳng phải ta? V́ Ta Là Chúng Sanh th́ chẳng phải ta, sao nói chẳng phải ngươi? V́ nói Ta Là Chúng Sanh th́ chẳng phải ngươi cũng chẳng phải ta vậy.

Thiện nam tử! Nếu những chúng sanh có tâm biết năng chứng năng ngộ đều là ngă tướng nhơn tướng. Nay tiến thêm một bậc, liễu tri chỗ này là ngă tướng nhơn tướng chẳng thể đến, nhưng c̣n có sở liễu tri, biết có năng chứng năng ngộ để ĺa, nên gọi là chúng sanh tướng.

Thiện nam tử! Thế nào là thọ mạng tướng? Những chúng sanh nay tiến thêm một bậc nữa, tâm quán chiếu sáng tỏ chiếu soi tâm liễu tri cũng bất khả đắc, chỉ c̣n một giác thể trong sạch; giác thể này tất cả nghiệp trí trong luân hồi đều chẳng thể tự thấy được, cũng như con mắt chẳng tự thấy mắt, tất cả tịch diệt. V́ trụ nơi tịch diệt th́ mạng căn chưa dứt, nên gọi là thọ mạng tướng.

Thiện nam tử! Nếu ta chiếu soi thấy tất cả người giác tri là cấu bẩn của trần lao. Có năng giác sở giác là chẳng ĺa được trần lao. Ví như canh làm tan băng, canh là năng tan, băng là sở tan; khi băng đă tan th́ canh và băng đều thành nước, năng tan (canh) sở tan (băng) đều diệt, nếu c̣n có ke biết băng tan th́ c̣n cái năng biết, cái biết đó là ngă. Nói "c̣n thọ mạng tướng" th́ nghĩa cũng như vậy.

Thiện nam tử! chúng sanh đời mạt pháp chẳng rơ bốn tướng không thật, dù trải qua nhiều kiếp siêng năng khổ hạnh tu hành, chỉ gọi là pháp hữu vi, rốt cuộc cũng chẳng thể thành tựu tất cả thánh quả (pháp vô vi), cho nên gọi là "Chánh pháp trong đời mạt pháp". Tại sao? V́ lầm nhận tất cả ngă tướng cho là tướng Niết Bàn; cho có chứng có ngộ mới gọi là thành tựu. Cũng như có người nhận giặc làm con th́ tài sản nhà họ chẳng thể thành tựu. Tại sao? Như có người ái luyến ngă, cũng ái luyến Niết Bàn, đè nén gốc ái luyến ngă trở thành tướng Niết Bàn; có người chán ngă, cũng chán sanh tử, chẳng biết gốc ái luyến ấy mới thật là chơn sanh tử vậy. Nay có tâm nhàm chán sanh tử, nên gọi là chẳng giải thoát.

Tại sao biết được pháp ấy chẳng giải thoát?

Thiện nam tử! Chúng sanh đời mạt pháp tu tập Bồ Đề, cho sự chứng của ḿnh là tự trong sạch, chứng được chút ít cho là đủ, chưa dứt sạch cội gốc của ngă tướng nên chẳng giải thoát. Nếu có người tán thán pháp ḿnh th́ liền sanh tâm hoan hỷ, muốn cứu độ họ; nếu phỉ báng pháp sở đắc của ḿnh th́ liền sanh tâm sân hận. Vậy th́ biết cái tâm chấp ngă tướng rất kiên có, tiềm ẩn trong tạng thức, gặp ngoại cảnh kích thích th́ phát khởi hiện hành nơi các căn, măi chẳng gián đoạn.

Thiện nam tử! Người tu hành v́ chẳng dứt sạch ngă tướng nên chẳng thể ngộ nhập bản giác trong sạch.

Thiện nam tử! Nếu biết ngă tướng vốn không, th́ chẳng có cái bản ngă để cho họ tán thán và phỉ báng; nay thấy "có ta thuyết pháp" th́ ngă tướng chưa dứt, nhơn tướng, chúng sanh tướng, thọ mạng tướng đều cũng như thế.

Thiện nam tử! Chúng sanh đời mạt pháp v́ chưa dứt ngă tướng, cho sự thuyết pháp là "do ta thuyết", nên pháp của họ thuyết là thuyết cái bệnh của ngă tướng, chẳng phải thuyết cái pháp của Niết Bàn vậy, cho nên gọi là kẻ đáng thương xót! Dù siêng năng tinh tấn, chỉ tăng thêm các pháp của bệnh, nên chẳng thể ngộ nhập bản giác trong sạch.

Thiện nam tử! Chúng sanh đời mạt pháp v́ chẳng thấu rơ bốn tướng kể trên, chấp chỗ hành và kiến giải của Như Lai cho là kiến giải của ḿnh, v́ chẳng phải do tự ḿnh tu chứng, nên rốt cuộc chẳng thể thành tựu. Hoặc có chúng sanh chưa đắc nói đắc, chưa chứng nói chứng, thấy người hơn ta th́ sanh tâm ganh tỵ, ấy là do chúng sanh đó chưa dứt ngă kiến, nên chẳng thể ngộ nhập bản giác trong sạch.


 

Khi ấy Phổ Giác Bồ Tát ở trong đại chúng từ chỗ ngồi đứng dậy, đi nhiễu quanh Phật ba ṿng, đảnh lễ chân phật, chấp tay quỳ gối bạch Phật rằng:

-Đại bi Thế Tôn! Đă thuyết rơ những thiền bệnh, khiến đại chúng trong hội được pháp chưa từng có, tẩy sạch nghi ngờ trong tâm ư, được đại yên ổn.

Bạch Thế Tôn! chúng sanh đời mạt pháp xa dần đời Phật, bậc thánh hiền ẩn dật, tà pháp lại thịnh thêm. Vậy chúng sanh muốn tu hành phải cầu người thế nào, nương theo pháp nào, hành theo hạnh nào, trừ bỏ bệnh ǵ, phát tâm như thế nào khiến cho chúng sanh mê muội khỏi đoạ tà kiến?

Ngài Phổ Giác Bồ Tát nói xong, năm vóc gieo sát đất, đảnh lễ thưa thỉnh ba lần như vậy.

Bấy giờ Phật bảo Phổ Giác Bồ Tát rằng:

- Lành thay! Lành thay! Thiện nam tử! Ngươi khéo hỏi Như Lai về sự tu hành như thế, hay bố thí đạo nhăn vô úy cho tất cả chúng sanh đời mạt pháp, khiến chúng sanh được thành thánh đạo. Nay ngươi hăy lắng nghe, ta sẽ v́ ngươi mà thuyết.

Khi ấy Phổ Giác Bồ Tát và tất cả đại chúng trong hội hoan hỷ vâng lời Phật dạy, im lặng mà nghe.
 

Then the Bodhisattva of Universal Enlightenment rose from his seat in the midst of the assembly, prostrated himself at the feet of the Buddha, circled the Buddha three times to the right, knelt down, joined his palms, and said: “O World Honored One of great compassion! You have with no hesitation explained the faults in practice so that this great assembly [of bodhisattvas] has gained what it never had before. Their minds are thoroughly at peace and they have gained a great, secure, and steadfast [teaching as a guiding vision for their practice]. [1]

“World Honored One, sentient beings in the Dharma Ending Age will gradually be further away from the days of the Buddha. The sages and saints will seldom appear, while the heretical teachings win increase and flourish. What kind of people, then, should sentient beings seek to follow? What kind of Dharma should they rely on? What line of conduct should they adopt? Of what faults [in practice] should they rid themselves? How should they arouse the [bodhi] mind so that the blind multitude can avoid falling into erroneous views?” Having said these words, he fully prostrated himself on the ground. He made the same request three times, each time repeating the same procedure.

At that time the World Honored One said to the Bodhisattva of Universal Enlightenment: “Excellent, excellent! Virtuous man, you have asked the Tathagata about such methods of practice which are able to impart to all sentient beings, in the Dharma Ending Age, the Fearless Eye of the Path so that they will be able to accomplish the holy path. Listen attentively now. I shall explain it to you.”

Hearing this, the Bodhisattva of Universal Enlightenment was filled with joy and listened silently along with the assembly.
 

*** YouTube 7 vn **

Người đă ĺa bốn bệnh th́ bản tri trong sạch, theo quán chiếu này gọi là chánh quán, nếu theo quán chiếu khác gọi là tà quán.



-Thiện nam tử! Chúng sanh đời mạt pháp, người muốn tu hành nên hết ḷng cúng dường thầy bạn chánh tu, phụng sự thiện tri thức. Nếu thiện tri thức ấy đến thân cận với ḿnh, nên dứt tâm kiêu mạn, nếu muốn xa ĺa ḿnh, nên dứt tâm sân hận, gặp cảnh thuận nghịch đều như hư không, liễu tri thân tâm rốt ráo b́nh đẳng, với tất cả chúng sanh đồng thể chẳng khác. Tu hành như thế mới được ngộ nhập Viên Giác.

Thiện nam tử! chúng sanh đời mạt pháp chẳng được thành đạo, là do có tất cả chúng tử yêu ghét giữa ḿnh và người vô thỉ, nên chưa được giải thoát. Nếu có người xem kẻ oán thù như cha mẹ ḿnh, tâm chẳng có hai, liền trừ được các bệnh nơi các pháp, sự yêu ghét giữa ḿnh và người th́ cũng như vậy.

Thiện nam tử! chúng sanh đời mạt pháp muốn cầu Viên Giác nên phát tâm như thế này: tất cả chúng sanh nơi tất cả hư không, ta đều khiến cho ngộ nhập Viên Giác rốt ráo, ở nơi Viên Giác chẳng có kẻ thủ chứng Viên Giác, dứt trừ tất cả các tướng nhơn ngă v.v... Phát tâm như thế th́ chẳng đoạ tà
kiến.
 

Khi ấy Viên Giác Bồ Tát ở trong đại chúng từ chỗ ngồi đứng dậy, đi nhiễu quanh Phật ba ṿng, đảnh lễ chân phật, chấp tay quỳ gối bạch Phật rằng:
-Đại bi Thế Tôn đă v́ chúng con giảng rơ đủ thứ phương tiện của Viên Giác trong sạch, khiến chúng sanh đời mạt pháp được lợi ích lớn.

Bạch Thế Tôn! Chúng con nay đă khai ngộ, sau khi Phật diệt độ, chúng sanh đời mạt pháp, người chưa được ngộ, tu theo cảnh giới trong sạch của Viên Giác này, nên an cư như thế nào? Nơi Viên Giác này có ba thứ thiền quán trong sạch, nên bắt đầu tu quán nào? Xin Phật rủ ḷng đại bi, v́ đại chúng trong hội và chúng sanh đời mạt pháp, bố thí đại pháp để lợi ích cho sự tu hành.

Ngài Viên Giác Bồ Tát nói xong, năm vóc gieo sát đất, đảnh l­ thưa thỉnh ba lần như vậy.

Bấy giờ Phật bảo Viên Giác Bồ Tát rằng:

- Lành thay! Lành thay! Thiện nam tử! Ngươi khéo hỏi Như Lai về những phương tiện như thế, cầu lợi ích lớn bố thí cho chúng sanh, Nay ngươi hăy lắng nghe, ta sẽ v́ ngươi mà thuyết.

Lúc ấy Viên Giác Bồ Tát và đại chúng hoan hỷ vâng lời Phật dạy, im lặng mà nghe.
 

Then the Bodhisattva of Complete Enlightenment rose from his seat in the midst of the assembly, prostrated himself at the feet of the Buddha, circled the Buddha three times to the right, knelt down, joined his palms, and said: “O World Honored One of great compassion! You have broadly expounded expedient methods for attaining pure enlightenment so that sentient beings in the Dharma Ending Age may receive great benefit. World Honored One, we have already awakened. Yet after the nirvana of the Buddha, how should sentient beings in the Dharma Ending Age who are not awakened dwell in retreats to cultivate this pure realm of Complete Enlightenment? Which of the three kinds of pure contemplation are foremost within the [cultivation of] Complete Enlightenment? May the great passionate One bestow great benefit upon this assembly and sentient beings in the Dharma Ending Age.” Having said these words, he prostrated himself on the ground. He made the same request three times, each time repeating the same procedure.

At that time the World Honored One said to the Bodhisattva of Complete Enlightenment: “Excellent, excellent! Virtuous man, you have asked the Tathagata about such expedient methods for the sake of bringing great benefit to sentient beings. Listen attentively now. I shall explain them to you.”

Hearing this, the Bodhisattva of Complete Enlightenment was filled with joy and listened silently along with the assembly.
 

Khi ấy Hiền Thiện Thủ Bồ Tát ở trong đại chúng từ chỗ ngồi đứng dậy, đi nhieu quanh Phật ba ṿng, đảnh lễ chân Phật, chấp tay quỳ gối bạch Phật rằng:
-Đại bi Thế Tôn! Đă v́ chúng con và chúng sanh đời mạt pháp, khai thị việc bất khả tư ngh́ như thế.

Bạch Thế Tôn! Kinh giáo đại thừa này phải đặt tên ǵ? Thọ tŕ như thế nào? Chúng sanh tu tập được công đức ǵ? Khiến con hộ vệ người tŕ Kinh như thế nào? Phổ biến giáo pháp này đến bậc địa vị nào?

Ngài Hiền Thiện Thủ Bồ Tát nói xong, năm vóc gieo sát đất, đảnh lễ thưa thỉnh ba lần như vậy.

Bấy giờ Phật bảo Hiền Thiện Thủ Bồ Tát rằng:

- Lành thay! Lành thay! Thiện nam tử! Ngươi khéo v́ các Bồ Tát và chúng sanh đời mạt pháp hỏi Như Lai về vấn đề Kinh giáo, công đức, tên gọi như thế, nay ngươi hăy lắng nghe, ta sẽ v́ ngươi mà thuyết.

Lúc ấy Hiền Thiện Thủ Bồ Tát và tất cả đại chúng trong hội hoan hỷ vâng lời Phật dạy, im lặng mà nghe.
 

Then the Bodhisattva Foremost in Virtue and Goodness rose from his seat in the midst of the assembly, prostrated himself at the feet of the Buddha, circled the Buddha three times clockwise, knelt down, joined his palms, and said: ”O world Honored One of great compassion! You have broadly revealed to us and sentient beings in the Dharma Ending Age such inconceivable things. World Honored One, what should this Mahayana teaching be named? How should one receive and observe it? When sentient beings practice it, what merit will they gain? How should we protect those who keep and recite this sutra? What will the extent of the benefit be if one spreads this teaching?” Having said these words, he prostrated himself on the ground. He made the same request three times, each time repeating the same procedure.

At that time the World Honored One said to the Bodhisattva Foremost in Virtue and Goodness: “Excellent, excellent! Virtuous man, for the benefit of the multitude of bodhisattvas and sentient beings in the Dharma Ending Age, you have asked the Tathagata the name and merit of this teaching. Listen attentively now. I shall explain it to you.”

Hearing this, the Bodhisattva Foremost in Virtue and Goodness was filled with joy and listened silently along with the assembly.
 

18. Ba thừa : Thanh Văn, Duyên Giác, Bồ Tát.

19. Chiêm bặc : Tàu dịch là Kim sắc hoa thọ, hay huỳnh hoa thọ : nghĩa là cây hoa sắc vàng, có mùi hương bay rất xa.


1. Phật đạo : Tiếng Phạn là Phật đà Bồ đề, nghĩa là đạo giác ngộ như thật. Lại chỉ tất cả cáe điều phước huệ thanh tịnh thuần thiện của Phật đă thành tựu viên măn, đều gọi là Phật đạo.

2. Phi đạo : Chẳng phải Phật đạo, nghĩa là những phiền năo tạp nhiễm, tập nghiệp của tất cả chúng sanh trong ba cơi, ba đời và đạo pháp của Nhị thừa đều chẳng phải Phật đạo. Nhưng nếu thông đạt Phật đạo th́ phi đạo toàn là Phật đạo. Tỷ như thật hành các việc trong đời, mà không sa mắc vào đời, cho đến thật hành hiện nhập Niết Bàn của Nhị thừa, mà chẳng dứt sự sanh tử, độ sanh. Đó là ở nơi phi đạo mà tự tại siêu xuất phi đạo, nên tức nơi phi đạo mà thông đạt Phật đạo.

3. Năm tội vô gián : 1) Giết cha, 2) Giết mẹ, 3) Giết A La Hán, 4) Phá ḥa hiệp của chúng Tăng, 5) Làm cho thân Phật ra máu. Người tạo ra năm tội này, phải đọa vào đia ngục Vô gián (A tỳ), chịu các sự khổ bức, không khi nào hở dứt, nên gọi là Vô gián.

4. Như cầu, đ̣ : ư nói rất khiêm nhượng hạ ḿnh, nghĩa là dù bị ngườl đời lấn lướt khinh khi, nhưng vẫn nhẫn chịu không khinh mạn lại, cũng như cầu đ̣ cứ chịu họ dày đạp qua lại.

5. Tà tế, Chánh tế : Ngoại đạo gọi là tà tế, ví như chỗ hiểm nạn dối gạt người. Phật đạo gọi là chánh tế, ví như chỗ bến đ̣ có thể đưa người qua được.

6. Bốn món điên đảo :
1) Sự vật trong thế gian là vô thường mà chấp là thường,
2) Ngũ dục lạc, không phải vui mà chấp là vui,
3) Thân này không phải ta mà chấp là ta,
4) Thân này nhơ nhớp mà chấp là sạch.
Đây là 4 món chấp của phàm phu.

7. Bảy chỗ thức :
1) Sơ thiền,
2) Nhị thiền,
3) Tam thiền,
4) Tứ thiền.
5) Vô biên xứ thiền,
6) Thức biên xứ thiền,
7) Vô sở hữu xứ thiền,
là bảy cảnh giới không có thống khổ bức năo, thần thức được an trú. Trừ cơi Vô tưởng và cơi Phi phi tưởng không kể, là v́ cơi này tâm tưởng quá vi tế, muội lược, tư niệm không rơ ràng.

8. Tám pháp tà : Đă giải ở phẩm III số 14.

9. Chín món năo :
Về quá khứ ai quấy nhiễu ḿnh, quấy nhiễu thân thích ḿnh, th́ sanh năo, ai khen ngợi kẻ oán của ḿnh, ḿnh cũng sanh năo. Quá khứ như thế th́ hiện tại và vị lai cũng thế, nên gọi là chín chỗ năo.

10. Năm căn : Mắt, tai, mũi, lưỡi, thân.

11. Trí độ :
Một độ trong 6 độ, nghĩa là trí tuệ viên măn hay vượt qua biển sanh tử đến bờ Niết bàn rốt ráo.

12. Pháp hỷ : Nghe pháp lănh hội được, sanh ḷng vui mừng gọi là pháp hỷ.

13. Trần lao : Trần là nhiễm ô, nghĩa là các thứ tà kiến phiền năo hay làm nhiễm ô chơn tánh. Lao là nhọc nhằn, nghĩa là các tà kiến phiền năo làm cho chúng sanh trôi lăn mệt nhọc trong đường sanh tử.

14. Đạo phẩm : Tức phương pháp giúp người tu hành, thành tựu đạo quả Bồ đề, như 37 phẩm trợ đạo v v

15. Các độ : 6 độ, 10 độ.

16. Tổng tŕ : Gồm nhiếp các pháp.

17. Giác ư : ư niệm giác sát cho tâm điều ḥa thích trung, không cao không thấp, không phóng tán, không hôn trầm.

18. Bát giải : Tức Bát giải thoát đă giải ở phẩm III số 14.

19. Bảy thứ tịnh hoa :
1) Giới tịnh : động tác của thân, khẩu ư thanh tịnh;
2) Tâm tịnh : tâm thanh tịnh không c̣n nhiễm trước;
3) Kiến tịnh : thấy được chơn tánh các pháp không c̣n khởi vọng chấp;
4) Độ nghi tịnh : Hiểu biết thấu đáo không c̣n ngờ vực;
5) Phân biệt đạo tịnh : Phân biệt rơ ràng tà đạo, chánh đạo;
6) Hành đoạn tri kiến tịnh : Tri kiến thật, hành thiện pháp, các ác pháp bị đoạn trừ, được thanh tịnh sáng suốt;
7) Niết Bàn tịnh : Chứng được Niết Bàn xa ĺa mọi cấu nhiễm.

20. Ngũ thông : Lục thông trừ Lậu tận thông. Đă giải nơi phẩm II số 24.

21. Bát chánh : Giải ở phẩm II số 26 trong mục 37 phẩm trợ đạo phần sau.

22. Thượng phục : Đồ y phục quí đẹp. Đoạn này, ư nól lấy sự hổ thẹn để ngăn ngừa lỗi quấy, cũng như đồ y phục che được gió lạnh vậy.

23. Bảy của báu :
1) Tín, 2) Giới, 3) Văn, 4)Xả, 5)Tuệ, 6) Tàm, 7) Quư.
Do tin pháp lành nên mới giữ giới. Do giữ giới th́ ngăn được các việc ác, việc ác đă dứt, việc lành mới tinh tấn làm thêm. Nhưng tinh tấn làm việc lành cốt do sự học rộng nghe nhiều. Có nghe nhiều đạo pháp, th́ tâm niệm mới xả bỏ không c̣n chấp trước: Do xả bỏ nên trí tuệ phát sanh. C̣n tàm và quư cũng như hai người phụ lực để thành tựu 5 pháp trên.
24. Bốn thứ ma :
1) Phiền năo ma : tham. sân, si v .v. . . hay làm năo hại thân tâm.
2) Ấm ma : sắc, thọ, tưởng, hành, thức, 5 ấm đó thường sanh các thứ khổ năo.
3) Tử ma : chết hay đoạn tuyệt mạng căn của người.
4) Thiên ma : Ma Vương ở trên từng trời Tha hóa tự tại thứ 6 của Dục giới, hay làm hại mất việc phúc thiện của người đời.

Chú thích của phẩm IX
1. Pháp môn không hai : “Không hai” là lư thể chơn thật duy nhứt, ly tướng vắng lặng như như bĩnh đẳng, không có kia, đây, sai khác. Pháp môn : là pháp tắc khuôn mẫu của Phật đạo, các bực Hiền Thánh đều nương theo đó mà nhập đạo. Bồ tát ngộ vào lư nhứt thật b́nh đẳng, gọi là vào “pháp môn không hai”.

2. Thọ, không thọ : Thọ là có xúc đối lănh thọ chấp tướng thuộc hữu lậu. Không thọ là không lănh thọ chấp tướng thuộc vô lậu.
3. Một tướng, không tướng : Một tướng là đối với 2, 3 mà nói. Hai, ba, là những cái sai khác, một là nghĩa không sai khác. Thật tướng của vũ trụ là một chứ không hai; sở dĩ nói “một” cũng chỉ là mượn mà nói, chứ thật “một” ấy cũng là tuyệt đối, là không, nên cũng tức là không tướng. Nhưng nếu nghe nói “một” nói “không” mà không biết là lời nói để phá chấp hai, chấp có, trở lại chấp có một tướng cũng thành ra hai vậy.

4. Tứ đại khác : Tức là bốn đại : Địa, Thủy, Hỏa, Phong khác với hư không, v́ 4 đại có chất ngại, hư không không chất ngại nên khác nhau.

5. Làm phước : Làm những công hạnh phước thiện trong cơi dục.

6. Làm tội : Làm 10 nghiệp chắng lành. Thân có ba nghiệp chẳng lành : Sát sanh, trộm cắp, tà dâm ; Miệng có 4 : Nói dối, nói thêu dệt, nói lời chia rẽ, nói lời thô ác ; ư có 3 : Tham lam bỏn sẻn, hờn giận ganh ghét, si mê tà kiến.

7. Làm bất động : Tu những hạnh nghiệp thiền định theo cơi trời Sắc và Vô Sắc giới.



Chú thích của phẩm X
1. Trưởng giả chủ : Vị trưởng giả này được công chúng suy tôn làm chủ tể quản trị trong nuớc. Theo ngài Tăng Triệu giải : v́ ở thời kỳ đó trong nước không có vua chúa, nên 500 vị trưởng giả kia mới suy tôn ông Nguyệt Cái làm chủ trong nước, nên gọi là Trưởng giả chủ.


Chú thích của phẩm XI
1. Nhứt Sanh bổ xứ : Bồ Tát chứng bực Đẳng giác rồi, chỉ c̣n một thời kỳ nữa là bổ xứ thành Phật. Như Bồ Tát Di Lặc hiện c̣n ở cung Đâu Suất một thời kỳ nữa sẽ bổ xứ thành Phật độ sanh nơi cơi Ta Bà nầy vậy.

2. Tam miệu tam Phật đà : Tàu dịch là Chánh biến giác. Trí liễu đạt thật tướng các pháp gọi là “Chánh”; hiểu biết cùng khắp các pháp sai biệt gọi là “Biến”; ra khỏi mộng sanh tử gọi là “Giác”.

3. Đa Đà A Dà Độ : Tàu dịch là Như Lai. Tự thể pháp thân chẳng động chẳng dời là Như. Trí quang chiếu khắp, bi tâm độ sanh là Lai.

4. Phật đà : Tàu dịch là Giác; Giác ngộ cứu cánh chân lư tuyệt đối

5. Ấm, giới, nhập : 5 ấm, 18 giới, 12 nhập.

6. Trí tuệ thật tướng vô niệm : Trí tuệ chứng thật tướng, ĺa tất cả vọng niệm.

7. Nhạo thuyết biện tài : Đă giải nơi phẩm III số 38.

8. Chánh pháp vị : Quả vị chứng đắc đạo lư vô vi (Niết Bàn).


Chú thích của phẩm XII

1. A Súc Phật : Tàu dịch là Bất Động. Phật Bất Động nghĩa là Pháp thân chẳng sanh, chẳng diệt, không tới không lui. Như nói “Không” chẳng phải thuộc “ngoan không”, như nói “Có” cũng chẳng phải sắc tướng, ở nơi Chánh Giác chẳng tăng thêm, ở nơi vô minh cũng chẳng kém thiếu, vắng lặng thường c̣n, không hề động chuyển, nên gọi là “Bất Động”.

2. Ba cấu : Cũng gọi là ba độc : Tham, sân-si, phiền năo nhiễm ô trong 3 cơi.

3. Ba môn giải thoát - Ba Minh : Đă giải nơi phẩm IV số 24 và phẩm II số 25.

4. Phước điền : Ruộng phước : Ruộng có nghĩa là sanh trưởng. Đối các bậc đáng cúng dường mà cúng dường cung kính, th́ sẽ hưởng được nhiều phước báu, cũng như người nông phu cấy lúa nơi ruộng mẫu, sẽ đưọc cái lợi thu gặt ở mùa thu. Cho nên hai chữ Phước điền là chỉ cho các bậc đáng cúng dường làm chỗ cho chúng sanh gieo trồng quả phước.

5. Xưng cúng dường : Bực đầy đủ phước huệ, dứt hết mê lầm tội lỗi, xa khỏi tất cả khổ lụy, đáng thọ sự cúng dường của tất cả phàm thánh.

6. Chơn tế : Chân lư chắc thật, thể tánh của các pháp.

7. Na-do-tha : Tàu dịch là ức, tức là 100 vạn.

KINH VIÊN GIÁC (THE SUTRA OF COMPLETE ENLIGHTENMENT )
http://www.tranlich.com/phathoc/kinhviengiac.htm

Chuyện Tiền Thân Đức Phật The Jataka Sutra) Phẩm nữ giới
http://www.tranlich.com/phathoc/nugioi.htm

KINH NIỆM XỨ (Satipatthàna sutta)
The Four Arousings of Mindfulness
The Four frames of reference
The Four foundations of mindfulness.
http://www.tranlich.com/phathoc/tuniemxu.htm

Kahlil Gibran
http://www.tranlich.com/phathoc/kahlilgibran.htm

Chuyện Tiền Thân Đức Phật The Jataka Sutra)

1) Phẩm nữ giới
http://www.tranlich.com/phathoc/nugioi.htm
NỮ NHÂN 1 | NỮ NHÂN 2 | NỮ NHÂN 3

2) Kẻ Ác
http://www.tranlich.com/phathoc/keac.htm

Trung Bộ Kinh
1) trungbokinh1.htm ( Nikaya 1 thru 4)
2) trungbokinh2.htm ( Nikaya 5 thru 7)

Download Phat Hoc: 
http://www.trangsuoitu.org/trangEnglish.htm
http://www.trangsuoitu.org/index.htm
http://www.trangsuoitu.org/
http://www.trangsuoitu.org/trangphapam-mp3.htm
 

Home | 81 BCND | Freedom4Vietnam | Vietnamese Songs | Vietnamese Students | Our Sponsor

Since 06-27-01
 

Home | u2 | u3 |  u4 |  u5 |  u6 |  Big html
tranlich.info:2095 | tranlich.com:2095